Territorium en kantons

De Belgische gerechtelijke kaart heeft drie niveaus: rechtsgebieden (één per hof van beroep) bevatten arrondissementen, die kantons bevatten (één vredegerecht elk). Kantons worden omschreven in termen van gemeenten. Naast de gerechtelijke kaart de bestuurlijke: elke gemeente ligt in een gewest en, buiten Brussel, in een provincie.

Waarvoor het dient

• Welk vredegerecht? Huurgeschillen, kleine vorderingen, bewindvoering en burengeschillen gaan naar een vrederechter, meestal die van het kanton waar de verweerder woont of het onroerend goed ligt. Het verkeerde kanton betekent een vordering bij het verkeerde gerecht.
• Welk arrondissement? Rechtbanken van eerste aanleg, ondernemings- en arbeidsrechtbanken, het parket en het gebied waarin een gerechtsdeurwaarder mag optreden zijn allemaal per arrondissement georganiseerd.
• Welk hof van beroep? Beroepen gaan naar het hof van beroep van het rechtsgebied.
• Data koppelen. Alles met een REFNIS-code (Statbel-statistieken, gewestelijke open data, adresregisters) kan op de gerechtelijke kaart worden gezet.

De wet beschrijft kantons in proza ("het deel van het grondgebied van de stad Antwerpen begrensd door de middellijnen van de Brouwersvliet…"). Deze bestanden maken daar data van en bewaren de wettekst voor de gevallen waarin alleen de tekst uitsluitsel kan geven.

Bron en updates

Bron	Bijvoegsel bij het Gerechtelijk Wetboek, "Gebiedsomschrijving en zetel van hoven en rechtbanken" (ELI, numac 1967101058), Nederlands en Frans; open data van Statbel voor de gemeenten, provincies en gewesten
Gebouwd door	pnpm build:cantons (kantons, gemeenten); wekelijkse snapshots + pnpm build:data (gewesten, provincies); met de hand (rechtsgebieden, arrondissementen)
Verandert bij	Een wet die het bijvoegsel wijzigt; gemeentefusies (2019, 2025)
Dekt	1 januari 2025 en later: opzoekingen voor een vroegere dag gooien een RangeError (tijd)
Gecontroleerd	Met de hand herbouwd met pnpm build:cantons: ejustice weigert de servers van GitHub (datakwaliteit)
Licentie	CC BY 4.0; gemeentedata © Statbel, CC BY 4.0

Zoek het kanton van een gemeente

Gemeente of REFNIS-code

Gent / Gand · REFNIS 44021 · Oost-Vlaanderenverdeeld over 5 kantons

Kanton-id	Zetel	Arrondissement	Vredegerecht
gent-1	Gent / Gand	Oost-Vlaanderen	Vredegerecht Gent 1 vred.gent1@just.fgov.be
gent-2	Gent / Gand	Oost-Vlaanderen	Vredegerecht Gent 2 vred.gent2@just.fgov.be
gent-3	Gent / Gand	Oost-Vlaanderen	Vredegerecht Gent 3 vred.gent3@just.fgov.be
gent-4	Gent / Gand	Oost-Vlaanderen	Vredegerecht Gent 4 vred.gent4@just.fgov.be
gent-5	Gent / Gand	Oost-Vlaanderen	Vredegerecht Gent 5 vred.gent5@just.fgov.be

Welk deel van Gent hoort bij welk kanton?

gent-1

Het gedeelte van het grondgebied van de stad Gent beginnend onder de torens van het Rabot, het kanaal de Lieve tot aan de Lievebrug, de middellijn van de Lievestraat, de middellijn van de Lange Steenstraat, de middellijn van de Grauwpoort tot aan het Sluizeken, de middellijn van het Sluizeken tot tegen de Achterleie, de zuidelijke grens van Achterleie tot aan de Leie, de Leie langs de Achterleie, de Leie tot aan de Slachthuisbrug, de Slachthuisbrug tot het kruispunt met de Koepoortkaai, de Koepoortkaai, de Filips Van Artveldestraat tot aan het Sint-Annaplein, de noordelijke grens van het Sint-Annaplein, de middellijnen van de Brabantdam tot aan de kruising met de Kortedagsteeg, de middellijn van de Kortedagsteeg, de middellijn van de Walpoortstraat, de middellijn van de Sint-Pietersnieuwstraat, het deel van het Sint-Pietersplein dat de verbinding vormt tussen de Sint-Pietersnieuwstraat en de Overpoortstraat, de middellijn van de Overpoortstraat, de middellijn van de Normaalschoolstraat, de middellijn van de Ottergemsesteenweg tot aan de spoorweglijn onmiddellijk ten zuiden van de Burggravenlaan, de spoorweg in oostelijke richting tot aan de Schelde en verder de Schelde in zuidelijke richting tot aan de Ringvaart, dan van de Ringvaart in noordwestelijke richting tot aan de Maaltebrug/kruising met de Kortrijksesteenweg, de zuidelijke grens van de Kortrijksesteenweg tot aan De Sterre - kruising N60/N43 met de Voskenslaan, de oostelijke grens van de Voskenslaan, de noordoostelijke grens van de Sint-Denijslaan volgend tot aan het kruispunt met de Valentin Vaerewyckweg, verder volgend noordelijk naar de parking Gent Sint-Pietersstation tot aan de kruising met de Koningin Fabiolalaan, de noordoostelijke grens van de Koningin Fabiolalaan over de kruising met de Gordunakaai tot aan de Ringvaart in zuidoostelijke richting, de Leie in noordelijke richting langs de Gordunakaai tot aan de splitsing ter hoogte van Aan De Bocht, met verder als grens de Leie in noordelijke richting langs Aan de Bocht, langs de Belvédèreweg, langs de Constant Dosscheweg, verder noordelijk langs de Leie tot aan de kruising van de Leie met Einde Were, de zuidelijke grens van Einde Were tot aan de kruising met Overzet en Nieuwe Wandeling, de noordelijke grens van de Nieuwe Wandeling, de middellijn van de Contributiestraat en de middellijn van de Begijnhoflaan tot aan de torens aan het Rabot

gent-2

De gemeenten Sint-Martens-Latem en Nazareth-De Pinte, de deelgemeenten Drongen, Zwijnaarde, Sint-Denijs-Westrem en Afsnee en het gedeelte van het grondgebied van de stad Gent beginnend aan de grens met de gemeente Lovendegem aan het kanaal Gent-Oostende, verder zuidelijk tot aan de Contributiebrug, de noordwestelijke grens van de Nieuwe Wandeling tot aan de kruising met Einde Were, de zuidelijke grens van Einde Were tot aan de kruising met de Leie, met verder als grens de Leie in zuidelijke richting, langs de Constant Dosscheweg, langs de Belvédèreweg, langs Aan de Bocht tot aan het kruispunt van de Gordunakaai met de Koningin Fabiolalaan en vanaf daar, de noordoostelijke grens van de Koningin Fabiolalaan tot aan en zuidelijk over de parking Gent Sint-Pietersstation, de noordoostelijke grens van de Sint-Denijslaan volgend, langs de oostelijke grens van de Voskenslaan tot aan De Sterre (kruising Voskenslaan met N60/N43), de zuidelijke grens van de Kortrijksesteenweg tot aan de Ringvaart in zuidoostelijke richting tot aan de grens met de gemeente Merelbeke-Melle

gent-3

De deelgemeente Mariakerke, het gedeelte van het grondgebied van de stad Gent dat begint aan de Ringvaart en de grens tussen de deelgemeente Mariakerke en Wondelgem, de grens tussen de deelgemeente Mariakerke en Wondelgem in zuidelijke richting tot aan het fietspad langs de Zandstraat, het fietspad in westelijke richting tot aan het kanaal Gent-Oostende, het kanaal Gent-Oostende in zuidelijke richting tot aan het Verbindingskanaal, dan het Verbindingskanaal, het Tolhuisdok, de Voorhaven en het kanaal Gent-Terneuzen in noordelijke richting tot aan de grens met de gemeente Zelzate en vervolgens de grens met de gemeente Zelzate in westelijke richting tot aan de grens met de gemeente Evergem

gent-4

Het gedeelte van het grondgebied van de stad Gent dat begint aan de grens met de gemeente Zelzate, het kanaal Gent-Terneuzen in zuidelijke richting, de Voorhaven, het Tolhuisdok en het Verbindingskanaal tot aan het kanaal Gent-Oostende, het kanaal Gent-Oostende zuidelijk tot aan de Contributiebrug, de middellijn van de Contributiestraat, de middellijn van de Begijnhoflaan tot aan de torens van het Rabot, onder de torens van het Rabot het kanaal de Lieve tot aan de Lievebrug, dan de middellijn van de Lievestraat, de middellijn van de Lange Steenstraat, de middellijn van de Grauwpoort tot aan het Sluizeken, de middellijn van het Sluizeken tot tegen de Achterleie, de Achterleie tot aan de Leie en dan de Leie tot voor Portus Gandae, de waterweg in oostelijke richting naar het Octrooiplein, dwars door het Octrooiplein en het Antwerpenplein, door de middellijn van de Dendermondsesteenweg tot aan de grens met de gemeente Destelbergen en verder de grens met de gemeenten Lochristi en Zelzate

gent-5

De gemeente Destelbergen en het gedeelte van het grondgebied van de stad Gent beginnend aan de grens met de gemeente Destelbergen, de middellijn van de Dendermondsesteenweg tot aan het Antwerpenplein, de middellijn van het Antwerpenplein dwars door het Octrooiplein, de waterweg tussen het Octrooiplein en de Leie, de Leie tot aan de Slachthuisbrug, de Slachthuisbrug tot het kruispunt met de Koepoortkaai, verder de oostelijke grens van de Koepoortkaai en de Filips Van Artveldestraat tot aan het Sint-Annaplein, de noordelijke grens van het Sint-Annaplein, de middellijnen van de Brabantdam tot aan de kruising met de Kortedagsteeg, de middellijn van de Kortedagsteeg, de middellijn van de Walpoortstraat, de middellijn van de Sint-Pietersnieuwstraat, het deel van het Sint-Pietersplein dat de verbinding vormt tussen de Sint-Pietersnieuwstraat en de Overpoortstraat, de middellijn van de Overpoortstraat, de middellijn van de Normaalschoolstraat, de middellijn van de Ottergemsesteenweg tot aan de spoorweglijn onmiddellijk ten zuiden van de Burggravenlaan, de spoorweg in oostelijke richting tot aan de Schelde en verder de Schelde in zuidelijke richting tot aan tot aan de grens met de gemeente Merelbeke-Melle

Rechtsgebieden

De 5 rechtsgebieden van de hoven van beroep. Bestand: data/judicial-areas.json. Bron: bijvoegsel bij het Gerechtelijk Wetboek (Ger.W. bijvoegsel), art. 5.

Id	nl	fr	de
antwerpen	Antwerpen	Anvers	Antwerpen
brussel	Brussel	Bruxelles	Brüssel
gent	Gent	Gand	Gent
liege	Luik	Liège	Lüttich
mons	Bergen	Mons	Mons

interface JudicialArea {
    id: JudicialAreaId // 'gent'
    name: Translated // { nl, fr, de }
}

Arrondissementen

De 12 gerechtelijke arrondissementen. Bestand: data/arrondissements.json. Bron: Ger.W. bijvoegsel art. 4.

Id	nl	fr	de	Rechtsgebied
antwerpen	Antwerpen	Anvers	Antwerpen	Antwerpen
limburg	Limburg	Limbourg	Limburg	Antwerpen
brussel	Brussel	Bruxelles	Brüssel	Brussel
leuven	Leuven	Louvain	Löwen	Brussel
brabant-wallon	Waals-Brabant	Brabant wallon	Wallonisch-Brabant	Brussel
oost-vlaanderen	Oost-Vlaanderen	Flandre orientale	Ostflandern	Gent
west-vlaanderen	West-Vlaanderen	Flandre occidentale	Westflandern	Gent
liege	Luik	Liège	Lüttich	Luik
eupen	Eupen	Eupen	Eupen	Luik
luxembourg	Luxemburg	Luxembourg	Luxemburg	Luik
namur	Namen	Namur	Namur	Luik
hainaut	Henegouwen	Hainaut	Hennegau	Bergen

interface Arrondissement {
    id: ArrondissementId // 'oost-vlaanderen'
    name: Translated
    judicialArea: JudicialAreaId
}

Kantons

Alle 162 gerechtelijke kantons: het gebied van telkens één vredegerecht. Bestand: data/cantons.json (gegenereerd uit het bijvoegsel bij het Gerechtelijk Wetboek, art. 1).

Velden

Veld	Type	Beschrijving
id	CantonId	Stabiele id in de streektaal, met een nummer voor plaatsen met meerdere kantons: gent-1, merelbeke-melle, wavre-1
arrondissement	string	Id van het arrondissement
name	{ nl, fr, de? }	Naam van het kanton zoals het bijvoegsel die geeft; de alleen waar een officiële Duitse tekst het kanton noemt
number	number?	Kantonnummer in plaatsen met meerdere kantons (Gent 1–5)
seat	{ nl, fr }	Waar het vredegerecht zetelt; kan verschillen van de naam
municipalities	{ municipality, partial? }[]	De gemeenten die het dekt, per REFNIS-code; partial: true als dat maar gedeeltelijk is
territory	{ nl, fr }	Het gebied van het kanton, letterlijk uit het bijvoegsel
legalBasis	{ url, provision }	Waar de wet het omschrijft: de ELI van het bijvoegsel en de afdeling, bv. Bijvoegsel art. 1, afdeling 6.15 (Gent 4)
sources	{ url, retrieved }[]?	De officiële Duitse tekst waaruit de Duitse naam komt

interface Canton {
    id: CantonId // 'gent-1', 'merelbeke-melle'
    arrondissement: ArrondissementId
    name: Bilingual & { de?: string } // meestal de zetel, maar niet altijd
    number?: number // voor plaatsen met meerdere kantons (Gent 1–5, …)
    seat: Bilingual // waar het vredegerecht zetelt
    municipalities: { municipality: MunicipalityId; partial?: boolean }[]
    territory: Bilingual // het gebied van het kanton, letterlijk uit het bijvoegsel
    legalBasis: { url: string; provision: string } // de ELI van het bijvoegsel, en de afdeling
    sources?: SourceRef[] // de officiële Duitse tekst, voor een kanton met een Duitse naam
}

• Ids volgen de streektaal: Nederlands in Vlaanderen en Brussel, Frans in Wallonië, Duits rond Eupen; het tweetalige Brussel krijgt de Nederlandse naam. Zie identifiers. Het vredegerecht verwijst naar zijn kanton via zijn veld canton.
• Naam en zetel kunnen verschillen: kanton oudergem zetelt in Etterbeek.
• partial: true markeert een gemeente die over meerdere kantons is gesplitst. De tekst in territory zegt dan welk deel (straten, huisnummers, waterlopen) bij dit kanton hoort.
• Duitse namen alleen waar een officiële Duitse tekst het kanton noemt: het bijvoegsel heeft geen Duitse vertaling. Vandaag zijn dat de twee kantons Eupen-Sankt Vith, uit de Duitse vertaling van het ministerieel besluit van 31 oktober 2023 (Belgisch Staatsblad van 18 juli 2024), dat het tweede noemt; het eerste staat ook op de Duitse pagina van zijn rechtbank op het portaal van de hoven en rechtbanken. Beide staan in sources. Geen enkele naam wordt met de hand vertaald.

Gesplitste gemeenten

55 kantons dekken maar een deel van een gemeente. Voor die kantons kun je het kanton niet bepalen op basis van de gemeente alleen: het hangt af van de straat (en soms van het huisnummer). De tekst in territory noemt de grenzen. Met de coördinaten van het adres vindt findCantonsAt(lon, lat) uit belgica/canton-boundaries het kanton in de kantongrenzen van het NGI; zonder coördinaten toon je de kandidaat-kantons met hun tekst en laat je een mens beslissen. Waar de geometrie en de tekst van elkaar afwijken, is de tekst de wet.

Gemeenten

De 565 gemeenten met hun REFNIS-code (NIS-code) van Statbel. Bestand: data/municipalities.json (gegenereerd uit Statbel). © Statbel, CC BY 4.0.

interface Municipality {
    id: MunicipalityId // de REFNIS-code: '44021' voor Gent
    name: Bilingual
    province: ProvinceId | '04000' // REFNIS-code van de provincie; '04000' in Brussel
    region: RegionId // REFNIS-code van het gewest
}

De 19 gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest hebben geen provincie. Hun province is 04000, de code van het gewest: dat is wat Statbel zelf in de provinciekolom van zijn bestanden zet. getProvinceForMunicipality geeft voor hen undefined; getRegionForMunicipality geeft het gewest. De codes staan hieronder, uit de data.

Gewesten

De 3 gewesten. Bestand: data/regions.json (gegenereerd uit de REFNIS-codelijst van Statbel; namen zoals Statbel ze publiceert). © Statbel, CC BY 4.0.

Id (REFNIS)	nl	fr	de
02000	Vlaams Gewest	Région flamande	Flämische Region
03000	Waals Gewest	Région wallonne	Wallonische Region
04000	Brussels Hoofdstedelijk Gewest	Région de Bruxelles-Capitale	Region Brüssel-Hauptstadt

interface Region {
    id: RegionId // de REFNIS-code: '02000', '03000', '04000'
    name: Translated // { nl, fr, de }, zoals Statbel ze publiceert
    sources: SourceRef[] // de REFNIS-codelijst van Statbel
}

Provincies

De 10 provincies, met hun gewest. Bestand: data/provinces.json (gegenereerd uit de REFNIS-codelijst van Statbel). © Statbel, CC BY 4.0. Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest heeft geen provincie; de provincie Brabant, die op 31 december 1994 ophield te bestaan, valt vóór de dekking van de data.

Id (REFNIS)	nl	fr	de	Gewest
10000	Provincie Antwerpen	Province d’Anvers	Provinz Antwerpen	Vlaams Gewest
20001	Provincie Vlaams-Brabant	Province du Brabant flamand	Provinz Flämisch-Brabant	Vlaams Gewest
20002	Provincie Waals-Brabant	Province du Brabant wallon	Provinz Wallonisch-Brabant	Waals Gewest
30000	Provincie West-Vlaanderen	Province de Flandre occidentale	Provinz Westflandern	Vlaams Gewest
40000	Provincie Oost-Vlaanderen	Province de Flandre orientale	Provinz Ostflandern	Vlaams Gewest
50000	Provincie Henegouwen	Province du Hainaut	Provinz Hennegau	Waals Gewest
60000	Provincie Luik	Province de Liège	Provinz Lüttich	Waals Gewest
70000	Provincie Limburg	Province du Limbourg	Provinz Limburg	Vlaams Gewest
80000	Provincie Luxemburg	Province du Luxembourg	Provinz Luxemburg	Waals Gewest
90000	Provincie Namen	Province de Namur	Provinz Namur	Waals Gewest

interface Province {
    id: ProvinceId // de REFNIS-code: '40000' voor Oost-Vlaanderen
    name: Translated // { nl, fr, de }, zoals Statbel ze publiceert
    region: RegionId
    sources: SourceRef[] // de REFNIS-codelijst van Statbel
}

De namen zijn die van Statbel, met het woord voor het soort eenheid erbij (Provincie Oost-Vlaanderen, Province de Flandre orientale, Provinz Ostflandern): het pakket bewaart waarden zoals de bron ze publiceert en kort ze niet in.